Sorry, ik ben van vóór het kringgesprek

“Erover praten helpt.” Ik herinner me het opschrift op de linnen tassen van het Vrouwensteunpunt Leiden in de jaren 90. Voer voor overdrijving in onze vrouwenstudiegroep. In de emmer met muurverf gestapt? Erover praten helpt. Zonder sleutels voor de voordeur terecht gekomen? Erover praten helpt. Niet meteen met een oplossing komen (in het feministisch paradigma …

Gedicht: winter

Winter Winter. je ziet weer de bomen door het bos, en dit licht is geen licht maar inzicht: er is niets nieuws zonder de zon. En toch is ook de nacht niet Uitzichtloos, zo lang er sneeuw ligt Is het nooit volledig duister, nee, Er is de klaarte van een soort geloof Dat het nooit …

The Trauma Cleaner

Maak kennis met Sandra Pankhurst, Trauma Cleaner. Zij maakt de huizen schoon van mensen die het leven boven het hoofd gegroeid is. Mensen die leven in hun afval en er geen afstand van kunnen doen; die met alle kranten, uitwerpselen en lege flessen een beschermende laag om zich heen hebben gebouwd. Huizen van mensen die …

Gedicht: Een witte ochtend

Wat is hier mooi aan? De verwachting. Het gedicht heeft het over een pasgeboren kind. Het zou ook een pas overleden geliefde kunnen zijn. Iemand die aan gene zijde is wakker geworden. Een witte ochtend, eerste dooi de lucht wit-grijs, egaal gespreid en aan de lange horizon welt nu een witte zon. Geen wind, beweging …

Gedicht: Enkele andere overwegingen

Wat is hier mooi aan? De aanvaarding. Als je nou eens alles andersom laat gaan. Zodat je niet jaagt op wat je zoekt, maar alles zijn plek laat vinden. En dan vindt eenvoud alsnog zijn raadsel. Enkele andere overwegingen Hoe zal ik dit uitleggen, dit waarom wat wij vinden niet is wat wij zoeken? Laten …

Diversiteit als nieuwe constante

In november won Pharos de Parel van ZonMW met een cultuursensitief project: in gesprek over de laatste levensfase. Zo terecht en welverdiend! Ik ben blij dat het bestaat, aandacht de behoeften en wensen van niet-witte Nederlanders. Zeker in een tijd die niet bepaald de geschiedenisboeken zal ingaan als een tijd van tolerantie. Maar er zit …

Gedicht: de winterslaap

Wat is hier mooi aan? De rauwe beschrijving van de dood die eraan komt. Scheel kijken, geen eetlust meer hebben, een kille bloedsomloop die naar de modder zakt. Het roept het beeld op van een gestorvene bij wie het bloed naar beneden zakt. Toch ademt het gedicht aanvaarding. Dit is de loop van het leven, …

Gedicht: Tijdstip

Wat is hier mooi aan? De tangconstructie, de omsluiting van de eerste en laatste zinnen. Als een sandwich van verbazing rond het beleg vol verbazing, niet-weten-wat-je-overkomt en tranen. Geen woorden om te uiten wat er gebeurt, maar holle ogen vol verbazing, en tranen, toen, en toen weer, en nu nog. De geleefde ervaring die zich …

Voor wat hoort wat 2.0.

Terwijl het debat over de nieuwe wet op de orgaandonatie op zijn hoogtepunt was, las ik een studie over de manier waarop onze voorouders in het Stenen Tijdperk omgingen met de dood. Vrijwel niets kwam overeen. De dood was daar alom aanwezig. De dood kwam onverwacht en snel: een bevalling kon je dood betekenen. Een …

Gedicht: Tijd – voor Allerzielen

Dit gedicht werd voorgelezen door een weduwe in een uitvaart die ik verzorgde. Met haar man had ze veel gewandeld en het wandelen was een belangrijk thema in de uitvaart. Na het voorlezen zette zij de wandelschoenen van haar overleden man op zijn kist. Een sterk, en tegelijk schrijnend kwetsbaar gebaar. Afscheid van hun wandelingen, …